materiały partnera
Nie wszyscy są w stanie precyzyjnie odpowiedzieć na pytaniem kim jest i czym zajmuje się ortoptysta. Jednocześnie specjaliści z tej dziedziny działają w naszym kraju już od 40 lat. Co warto wiedzieć o usługach ortoptysty? Jakie szkoły trzeba ukończyć, żeby wykonywać ten zawód? Czym charakteryzuje się badanie ortoptyczne? Cennych porad udziela nam doświadczona ortoptystka z Warszawy z Fundacji Zobaczyć Jutro
Ortoptyka jest dziedziną okulistyki, która specjalizuje się w bezinwazyjnym i całkowicie bezpiecznym leczeniu wybranych schorzeń narządu wzroku. Praca ortoptysty polega na zaleceniu pacjentowi wykonywania konkretnych ćwiczeń usprawniających, a następne wspólnym ich wykonywaniu. Ortoptysta współpracuje z lekarzem okulistą, a w razie potrzeby także z innymi przedstawicielami zawodów medycznych (na przykład optykiem lub optometrystą). Ćwiczenia narządu wzroku często łączone są z innymi (nierzadko bardziej inwazyjnymi) metodami leczenia rekomendowanymi przez okulistę.
Ortoptystą może nazywać się osoba, która ukończyła 2-letnie studium zawodowe na kierunku ortoptystyka. Współcześnie tego typu szkoły działają w wielu polskich miastach – między innymi w Warszawie, Gdańsku, czy Krakowie. Pierwszą placówką kształcącą ortoptystów było Medyczne Studium Zawodowe nr 1 w Krakowie (kierunek otworzono w 1979 roku). Obecnie studenci mogą zdobywać kwalifikacje zawodowe w trybie dziennym, weekendowym i wieczorowym.
Ortoptyści znajdują zatrudnienie w gabinetach okulistycznych, gabinetach leczenia zeza, gabinetach pleoptyczno-ortoptycznych. Bardziej przedsiębiorczy przedstawiciele tego zawodu decydują się na założenie własnej działalności gospodarczej.
Do podstawowych kompetencji ortoptysty zaliczamy samodzielne wykonywanie badań strabologicznych, polegających na diagnostyce zeza, samodzielne wykonywanie badań okulistycznych, przygotowywanie i kwalifikowanie pacjentów do ćwiczeń leczniczych oczu, kwalifikowanie i przygotowywanie pacjentów do diagnostycznych badań okulistycznych i strabologicznych, dobieranie pomocy optycznych i nieoptycznych, wykonywanie ćwiczeń leczniczych narządu wzroku, nauczanie dzieci i ich opiekunów technik ćwiczeń do samodzielnego wykonywania w warunkach domowych, stosowanie profilaktyki okulistycznej, obserwacja reakcji pacjentów na zastosowane zabiegi (i w zależności od potrzeb modyfikowanie ćwiczeń), współpraca z zespołami terapeutycznymi, a także udzielanie pierwszej pomocy.
Kluczowym w pracy ortoptysty narzędziem jest synoptofor, czyli urządzenie, które pozwala na wyjątkowo dokładną ocenę widzenia obuocznego.
Pacjentami ortoptystów bardzo często są dzieci, a to dlatego, że w ich przypadku ćwiczenia pozwalają na osiągniecie najlepszych rezultatów. Jednocześnie należy pamiętać, że ćwiczenia są rekomendowane w przypadku osób, u których zez został zaobserwowany nie wcześniej niż w drugim roku życia. Ortoptyści pomagają również pacjentom, którzy przebyli operacje chirurgiczne narządu wzroku. Dzięki ich pomocy możemy dobrać najlepsze dla nas soczewki kontaktowe, pryzmaty lub okulary korekcyjne.
Do ortoptysty należy zgłosić się w przypadku podejrzenia zeza (specjaliści ci diagnozują również zeza ukrytego). Jako, że często nie jesteśmy w stanie samodzielnie określić, czy mamy poważny problem ze wzrokiem, do specjalisty warto udać się, gdy zaobserwujemy takie objawy jak: częste łzawienie i przecieranie oczu, konieczność znacznego przybliżania przedmiotów, żeby przyjrzeć im się bliżej, siadanie blisko telewizora, trudności w czytaniu i pisaniu, przechylanie głowy na bok, przymykanie jednego oka, widoczne opadnięcie górnej powieki, odruchowe unikanie kontaktu ze źródłem światła, bóle głowy (których przyczyny nie jesteśmy w stanie określić).
Warto pamiętać, że im wcześniej zgłosimy się do specjalisty, tym większe są szanse na wykrycie zaburzeń we wczesnym stadium rozwoju i pełne ich wyleczenie.