Wyjaśnienia dotyczące rocznej waloryzacji składek. Czy wniosek o emeryturę złożony w czerwcu według nowych przepisów będzie skutkował tym, że składki będą podniesione o roczną waloryzację?

Waloryzacja środków zapisanych na koncie ubezpieczonego i na subkoncie, która ma wpływ na wysokość emerytury powszechnej, polega na pomnożeniu ewidencjonowanych kwot składek odpowiednio na koncie i subkoncie przez wskaźnik waloryzacji. Wskaźnik waloryzacji składek i kapitału początkowego na koncie ubezpieczonego ogłaszany jest przez Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" do 25-go dnia miesiąca poprzedzającego termin waloryzacji. Wskaźnik waloryzacji dla środków zapisanych na subkoncie ogłaszany jest przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do 15 maja każdego roku.

Zapisane na koncie i subkoncie kwoty, w tym również kapitał początkowy, podlegają przede wszystkim waloryzacjom (podwyżkom) rocznym, które są przeprowadzane od 1 czerwca każdego roku kalendarzowego, przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji ogłoszonego za poprzedni rok. Operacji tej podlegają kwoty zapisane na koncie i subkoncie na dzień 31 stycznia roku, za który przeprowadzamy waloryzację, powiększone o kwoty z tytułu wcześniejszych waloryzacji.

Do ustalenia podstawy obliczenia emerytury przyjmujemy kwoty zapisane na koncie i subkoncie, jednak nie wszystkie z nich możemy objąć waloryzacją roczną. W związku z tym przeprowadzamy jeszcze waloryzację kwartalną. Obejmuje ona odrębnie zwaloryzowane składki i kapitał początkowy na koncie oraz środki na subkoncie. Waloryzacja kwartalna obejmuje składki na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowane na koncie i subkoncie po 31 stycznia roku, za który przeprowadziliśmy ostatnią waloryzację roczną. Waloryzacji kwartalnej podlega kwota składek zewidencjonowanych na ostatni dzień pierwszego miesiąca kwartału, za który jest przeprowadzana, powiększona o kwoty uzyskane w wyniku poprzednich waloryzacji kwartalnych.

Wskaźniki waloryzacji składek za poszczególne kwartały są bardzo zróżnicowane, i tak wskaźnik za I kwartał jest dużo wyższy niż wskaźniki za II, III i IV kwartał oraz wskaźnik waloryzacji rocznej.

W sytuacji gdy wniosek o emeryturę zostanie złożony w czerwcu, kwoty zwaloryzowane rocznie nie będą objęte podwyżkami kwartalnymi (w tym przede wszystkim wskaźnikiem waloryzacji za I kwartał), ponieważ zostały już zwaloryzowane rocznie. Oznacza to, że zwaloryzujemy kwartalnie jedynie składki nie objęte waloryzacją roczną i w dodatku będą to jedynie waloryzacje za II, III i IV kwartał, bez bardzo korzystnej waloryzacji za I kwartał. W praktyce taki sposób liczenia oznacza, że emerytura obliczona na wniosek złożony w czerwcu może być niższa, niż w przypadku wniosku złożonego w innym miesiącu. Dlatego została wprowadzona zmiana w przepisach, która w przypadku złożenia wniosku o emeryturę w czerwcu pozwala na obliczenie emerytury tak jak emeryturę majową, jeśli będzie ona korzystniejsza.

Natomiast jeśli wniosek o emeryturę zostanie złożony w III kwartale, np. w lipcu, to przy wyliczeniu wysokości świadczenia oprócz waloryzacji rocznej zostanie także przeprowadzona waloryzacja kwartalna, wg zwykle korzystnego wskaźnika waloryzacji za I kwartał danego roku. Przed podjęciem decyzji o przejściu na emeryturę warto skorzystać z możliwości obliczenia prognozowanej wysokości emerytury w różnych wariantach, w zależności od daty złożenia wniosku. W tym celu zachęcam do skorzystania z usług doradców emerytalnych, dostępnych w każdej placówce ZUS, także w formule e-wizyty.